جلد دهم کتاب میزان الحکمه
            

               باب: 3249                          اندیشه
16173.	امام علی علیه السلام- هر که دیدۀ اندیشه خود را شبها بیدار نگه دارد ،به اوج
خواست خویش دست یابد.
16174.	اندیشه ،حکمت به بار می آورد.
16175.	اندیشه ، صیقل دهنده خردهاست.
16176.	اندیشه ، دل وخرد را روشن می گرداند.
16177.	اندیشه ، مایه راهیابی است وغفلت موجب ره گم کردن.
16178.	اندیشه ، یکی از دو هدایت است.
16179.	اندیشه کردن در خوبیها انگیزه به کار بستن آن ها می شود.
16180.	اندیشه در عواقب امور از مهلکه ها می رهاند.
16181.	اندیشه کردن ،موجب عبرت آموختن است واز لغزش ایمن می گرداند واحتیاط وهوشیاری به
بار می آورد.
16182.	بیندیش تا (از خواب غفلت ) به هوش آیی (یا بلند مرتبه گردی).
16183.	کسی که اندیشه اش نیکو باشد،خوار نگردد.
16184.	ریشه خرد ،اندیشه است ومیوه اش ،سالم ماندن (از خطا ولغزش وگناه یا عذاب آخرت).
16185.	ریشه سالم ماندن از لغزشها ،اندیشیدن پیش از عمل کردن است وسنجیدن پیش از سخن
گفتن.
16186.	با اندیشه است ،که تاریکیهای کارها روشن می شود.
16187.	اگر در تمام کارهایت اندیشه را مقدم داری ، فرجام هر کار تو نیکو شود.
16188.	اندیشه وهوشیاری مداوم ،از لغزشها مصون می دارد واز دگرگونیها (ی نعمتها)رهایی می
بخشد.
16189.	هر که مدت درازی بیندیشد ، بینشش نیکو شود.
16190.	اگرهر روز خود را با اندیشه همراه کنی ، آن روز به تو عبرتها آموزد.

باب:3250                      اندیشیدن
قرآن : " این چنین خدا آیاتش را برای شما روشن می گرداند،باشد که در (کار دنیا وآخرت)
بیند یشید"(بقره - 219)
"اگر این قرآن را برکوهی فرو می فرستادیم یقیناً آن (کوه )را از بیم خدا فروتن (و)از هم
پاشیده می دیدی . واین مثلها را برای مردم می زنیم باشد که آنان بیند یشند ".(حشر - 21)

16191.	امام حسن علیه السلام - اندیشیدن ،مایه زندگی دل شخص با بینش است.
16192.	امام علی علیه السلام – با اندیشیدن ،دلت را هوشیار کن وشب هنگام از بستر پهلو
تهی کن واز پروردگارت ، خدا ،بترس. 
16193.	اندیشیدن ،به نیکی وعمل به آن فرامی خواند.
16194.	نفس خود را از اندیشه ای که به حکمت تو بیفزاید وعبرتی که به تو مصونیت بخشد ،خالی
مدار.
16195.	امام حسن علیه السلام – شما را به تقوای الهی واندیشیدن ، مدام سفارش می کنم
؛زیرا که اندیشیدن  پدر ومادر همه خوبیهاست .
16196.	امام علی علیه السلام – تمیز دادن ماندنی از رفتنی ، از اشرف اندیشه هاست .
16197.	با بصیرت کسی است ،که بشنود وبیندیشد ،ببیند وبینا شود واز عبرت ها بهره گیرد .سپس
راه آشکار وروشن را در پیش گیرد واز افتادن در پرتگاههای آن ،دوری کند.
16198.	خدای رحمت کند ،مردی را که بیندیشد وپند گیرد وبینا شود، به گونه ای که آنچه از
دنیا باقی است گویی به زودی از بین رود وآنچه از آخرت است همواره خواهد بود .
16199.	هر که بیندیشد ،بینا شود.
16200.	پس ای شنونده ! از مستی خویش به هوش آی واز خواب غفلتت بیدار شو واز شتابت بکاه ودر
آنچه از زبان پیامبر امی صلی الله علیه وآله برای تو آورده شده واز آن گزیر وگریزی
نیست،نیک بیندیش.
16201.	 دروصف مومن می فرماید :وقتش(به عبادت) پر است وسپاسگزاروشکیباست وغرق دراندیشه
خویش می باشد .
16202.	ای بندگان خدا ! از خدا بترسید ، همچون ترسیدن خردمندی که اندیشیدن دل او را به خود
مشغول ساخته وترس (از خدا)پیکرش را رنجور ونزار کرده است.
16203.	عطاء :من وعبید بن عمیر، نزد عایشه رفتیم .میان ما واو پرده ای بود .اوگفت:ای عبید
!چه چیز مانع تو گشته است که به دیدن ما بیایی ؟ عبید گفت:این فرمایش پیامبر صلی الله
علیه وآله :"گاه گاه دیدن کن تا محبتت زیاد شود".پس ابن عمیر گفت: شگفت ترین چیزی را که
از رسول خدا صلی الله علیه وآله دیده ای برای ما بگو . عطا می گوید :عایشه گریست وگفت
:همه کارهای او شگفت آور بود .در شبی که نوبت حضور آن حضرت در خانه من بود ،  پیش من آمد
به طوری که پوست بدنم با پوست او تماس پیدا کرد ،اما فرمود :مرا بگذار تا به عبادت
پروردگارم عزوجل بپردازم.سپس برخاست وبه طرف مشک آب رفت واز آب آن وضو ساخت وآن گاه به
نماز ایستاد وشروع به گریه کرد به طوری که محاسنش تر شد .سپس به سجده رفت (ودر سجده
گریست )تا جایی که زمین خیس شد .آن گاه به پهلو دراز کشید، تا آن که بلال برای اعلام وقت
نماز صبح به آن حضرت وارد شد . عرض کرد :ای رسول خدا !چرا گریه می کنید ،حال آن که خداوند
تمام گناهان گذشته وآینده شما را آمرزیده است ؟ پیامبر صلی الله علیه وآله فرمود:وای
بر تو ای بلال ! چرا نگریم حال آن که خداوند امشب این آیه را بر من فرو فرستاد :"همانا در
آفرینش آسمان ها وزمین وگردش شب وروز ،به یقین برای خردمندان نشانه هاست". سپس
فرمود:وای برکسی که این آیه را بخواند ودرباره آن نیندیشد.
16204.	پیامبر خدا صلی الله علیه وآله – اندیشیدن ، مایه حیات دل شخص با بصیرت است وهمان
گونه که اگر شخص ِ چراغ به دست در تاریکیها در پرتو نور (چراغ)راه رود، به خوبی خود را
نجات می دهد وکمتر درنگ وتوقف می کند.

باب : 3251                        مطالعه واندیشیدن

16205.	امام علی علیه لسلام – زیاد اندیشیدن وفهمیدن ،سودمند تر از زیاد تکرار کردن
وخواندن است.
16206.	هر که در آنچه آموخته است بسیار اندیشه کند، دانش خود را استوار گرداند وآنچه را
نمی فهمیده است ، بفهمد.
16207.	هیچ دانشی چون اندیشیدن ، نیست.


باب :3252                         اندیشه ، آینه است
16208.	 امام علی علیه السلام – اندیشه ،آینه ای صاف اسیت.
16209.	در فقه الرضا علیه السلام آمده است : اندیشیدن ، آینه توست ؛بدیها وخوبیهایت را به
تو نشان می دهد.
16210.	امام صادق علیه السلام – اندیشه ، آینه خوبیها وپوشاننده بدیهاست.
16211.	امام علی علیه لسلام – اندیشه آدمی ، آینه ای است که کردار نیک وبدش را به او نشان
می دهد.

 باب:3253                           عبادتی چون تفکر نیست
16212.	امام رضا علیه السلام – عبادت به بسیاری نماز وروزه نیست .بلکه عبادت ،اندیشیدن
در کار خدا ست.
16213.	امام صادق علیه السلام – بیشترین عبادت ابوذر ،رحمه الله ، اندیشیدن وپند گرفتن
است.
16214.	از مادر ابوذر درباره عبادت او سوال شد . گفت: تمام روز را از مردم کناره می گرفت و
به اندیشیدن می پرداخت.
16215.	امام علی علیه لسلام – اندیشیدن درباره نعمت های خدا ، نیکو عبادتی است.
16216.	اندیشیدن در ملکوت آسمان ها وزمین ، عبادت مخلصان است.
16217.	تمیز دادن ماندنی (آخرت)از رفتنی (دنیا)،از شریفترین اندیشه هاست.
16218.	پیامبر خدا صلی الله علیه وآله – سهم دیدگان خود رااز عبادت به آنان دهید.عرض
کردند : ای رسول خدا ! سهم آن ها از عبادت چیست؟ فرمود: نگریستن به قرآن واندیشیدن در آن
وپند گرفتن از شگفتیهایش.
16219.	امام صادق علیه السلام – برترین عبادت ، اندیشیدن مداوم درباره خدا وقدرت اوست.
16220.	امام علی علیه السلام – هیچ عبادتی مانند اندیشیدن در صنع خدای عزوجل نیست.

باب : 3254                    ارزش یک ساعت تفکر
16221.	امام صادق علیه السلام – یک ساعت اندیشیدن بهتر از سالی عبادت است.:"جز این نیست
که خردمندان پند می گیرند".
16222.	پیامبر خدا صلی الله علیه وآله – ساعتی اندیشه کردن ،بهتر از یک سال عبادت است.
16223.	امام علی علیه السلام – ساعتی کوتاه اندیشه کردن بهتر از عبادتی طولانی است.
16224.	حسن صیقل از امام صادق علیه السلام  پرسید : یک ساعت اندیشیدن بهتر از یک شب عبادت
کردن است ؟ حضرت فرمود: آری ، پیامبر خدا صلی الله علیه وآله فرموده است : ساعتی
اندیشیدن بهتر از شبی را به عبادت گذراندن – عرض کردم چگونه باید اندیشید؟ فرمود:به
خانه های ویران گشته برود وبگوید :کجایند سازندگان شما؟ کجایند ساکنان شما؟ چه شده
است که سخن نمی گویید؟


باب :3255                         آنچه اندیشه را صاف می کند

16225.	امام علی علیه السلام – هرکه کم بخورد ،اندیشه اش صاف گردد.
16226.	چگونه صاف وزلال گردد ،اندیشه کسی که پیوسته شکمش سیر است؟
باب :3256                           اندیشیدن ممنوع
16227.	امام علی علیه السلام – اندیشیدن در غیر حکمت هوس  است .
16228.	کسی که زیاد درباره گناهان بیندیشد ،گناهان او را به سوی خود بکشانند.
16229.	هر که زیاد درباره لذتها بیندیشد ،آن لذتها بر او چیره آیند.
16230.	هرکه در عظمت خدا بیندیشد ، متحیّر شود.

باب : 3257                         اندیشیدن در احوال ملتهای پیشین
قرآن:"آیا در زمین نگردیده اید تا ببینید فرجام کسانی را که پیش از آنان بودند،چگونه
بوده است؟آن ها بس نیرومند ترازاز ایشان بودند وزمین را زیرو رو کردند وبیش از آنچه
آنها آبادش  کردند، آن را آباد ساختند وپیامبرانشان دلایل آشکار برایشان
آوردند.بنابراین ،خدا برآن نبود که برایشان ستم کند ، لیکن خودشان بر خود ستم می
کردند".(روم- 9)

"قطعاً پیش از شما سنتهایی (بوده و) سپری شده است.پس در زمین بگردید وبنگرید که فرجام
تکذیب کنندگان چگونه بوده است ". (آل عمران - 137)
16231.	امام علی علیه السلام – در سفارش به فرزند بزرگوارش حسن علیه السلام می فرماید:
فرزندم ! هر چند من به اندازه همه کسانی که پیش از من بوده اند ،نزیسته ام اما در کارهای
آنان نظر کرده ام ودر اخبار آن ها اندیشیده ام ودر آثارشان سیر کرده ام ،چندان که
همچون یکی از آنان شده ام وبلکه آن سان بر کار هایشان آگاهی یافته ام ،که گویی با اولین
وآخرین آن ها زندگی کرده ام.